{"id":165221,"date":"2026-03-05T07:26:24","date_gmt":"2026-03-05T13:26:24","guid":{"rendered":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221"},"modified":"2026-03-05T07:26:26","modified_gmt":"2026-03-05T13:26:26","slug":"xalapa-de-los-hubiera","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221","title":{"rendered":"XALAPA DE LOS HUBIERA"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Uriel Flores Aguayo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ese hubiera es tambi\u00e9n ilusi\u00f3n de un pasado que pudo ser mejor. Es cierto que los hubiera no existen en general, pero tiene concreci\u00f3n en lo particular. Lo tomo como la posibilidad que no se dio. Hablo de la Xalapa en las cuatro o cinco primeras d\u00e9cadas del siglo pasado. Esa cuyo centro hist\u00f3rico fue modificado arteramente: se ampliaron sus calles y se arrasaron casonas antiguas. Fue una idea dominante de la modernidad; pienso que gan\u00f3 el af\u00e1n de riqueza en algunas familias que levantaron edificios cuadrados y de concreto. Lo que qued\u00f3 en pie no es menor, se puede disfrutar, pero est\u00e1 aislado. Hay algunos tramos de ciertas calles que muestran el se\u00f1or\u00edo de aquellos tiempos. Por eso el hubiera, porque se vale so\u00f1ar y lamentar. Sin llegar a la belleza de las poblaciones con miner\u00eda en la \u00e9poca virreynal o con fuerte actividad textil, Xalapa tuvo todo en arquitectura y movilidad para ser una ciudad plenamente de tipo colonial. De haber conservado sus condiciones originales ya como villa y ciudad simplemente ser\u00eda un lugar de ensue\u00f1o a nivel de Oaxaca, Quer\u00e9taro o Morelia, por ejemplo. No lo somos. Se cometi\u00f3 el grav\u00edsimo error de priorizar el negocio sobre la belleza y nos quedamos con un centro hist\u00f3rico de contrastes y retazos. No se puede decir que lo perdimos todo, algo se conserva, pero viendo las fotograf\u00edas de aquella \u00e9poca nos queda la sensaci\u00f3n de p\u00e9rdida y fracaso. Si Xalapa agrada en niveles de sorpresa a paisanos veracruzanos y visitantes del pa\u00eds, as\u00ed como est\u00e1, imaginemos el impacto y atractivo que tendr\u00eda de haberse conservado sus calles angostas y sus casonas tipo colonial y mexicano. Es una pena. Queda cuidar lo que se mantuvo erguido y bello, y apreciar ese pasado perdido en las fotograf\u00edas que son altamente valoradas. Nada va a regresarnos aquella realidad. Sin embargo, la m\u00e1s profunda autocr\u00edtica y reflexi\u00f3n sobre lo que fuimos, somos y queremos ser nos dar\u00e1 mayor cohesi\u00f3n como sociedad y un rumbo com\u00fan. Hablo, por supuesto, de la arquitectura, las calles y los espacios p\u00fablicos. La a\u00f1oranza debe ir en positivo. Xalapa es nuestra casa com\u00fan y, como tal, necesita de la voluntad generosa de todos y todas.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uriel Flores Aguayo Ese hubiera es tambi\u00e9n ilusi\u00f3n de un pasado que pudo ser mejor. Es cierto que los hubiera no existen en general, pero tiene concreci\u00f3n en lo particular. Lo tomo como la posibilidad que no se dio. Hablo de la Xalapa en las cuatro o cinco primeras d\u00e9cadas del siglo pasado. Esa cuyo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":156332,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"tdm_status":"","tdm_grid_status":"","footnotes":""},"categories":[70],"tags":[2552,96],"class_list":{"0":"post-165221","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-de-opinion","8":"tag-uriel-flores-aguayo","9":"tag-xalapa"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>XALAPA DE LOS HUBIERA - Los pol\u00edticos Veracruz<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"XALAPA DE LOS HUBIERA - Los pol\u00edticos Veracruz\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Uriel Flores Aguayo Ese hubiera es tambi\u00e9n ilusi\u00f3n de un pasado que pudo ser mejor. Es cierto que los hubiera no existen en general, pero tiene concreci\u00f3n en lo particular. Lo tomo como la posibilidad que no se dio. Hablo de la Xalapa en las cuatro o cinco primeras d\u00e9cadas del siglo pasado. Esa cuyo [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Los pol\u00edticos Veracruz\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/people\/Notimemes-de-los-Polticos\/61565672886568\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-03-05T13:26:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-03-05T13:26:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1250\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"667\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Lo viste en Los Pol\u00edticos\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@LosPoliticosVer\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@LosPoliticosVer\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Lo viste en Los Pol\u00edticos\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\"},\"author\":{\"name\":\"Lo viste en Los Pol\u00edticos\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/person\/b8702bb0e538456e6efd07080bf2a4a2\"},\"headline\":\"XALAPA DE LOS HUBIERA\",\"datePublished\":\"2026-03-05T13:26:24+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-05T13:26:26+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\"},\"wordCount\":403,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg\",\"keywords\":[\"Uriel Flores Aguayo\",\"Xalapa\"],\"articleSection\":[\"De Opini\u00f3n\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\",\"url\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\",\"name\":\"XALAPA DE LOS HUBIERA - Los pol\u00edticos Veracruz\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg\",\"datePublished\":\"2026-03-05T13:26:24+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-05T13:26:26+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg\",\"width\":600,\"height\":320},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"XALAPA DE LOS HUBIERA\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/\",\"name\":\"Los pol\u00edticos Veracruz\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#organization\",\"name\":\"Los pol\u00edticos Veracruz\",\"url\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/Logo-Nuevo-LOS-POLITICOS-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/Logo-Nuevo-LOS-POLITICOS-1.jpg\",\"width\":260,\"height\":70,\"caption\":\"Los pol\u00edticos Veracruz\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/people\/Notimemes-de-los-Polticos\/61565672886568\/\",\"https:\/\/x.com\/LosPoliticosVer\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/person\/b8702bb0e538456e6efd07080bf2a4a2\",\"name\":\"Lo viste en Los Pol\u00edticos\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3a8de04a2656d44082be478bd6c086daa447c4651605818287b9532d3d0bd435?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3a8de04a2656d44082be478bd6c086daa447c4651605818287b9532d3d0bd435?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Lo viste en Los Pol\u00edticos\"},\"url\":\"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?author=2\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"XALAPA DE LOS HUBIERA - Los pol\u00edticos Veracruz","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"XALAPA DE LOS HUBIERA - Los pol\u00edticos Veracruz","og_description":"Uriel Flores Aguayo Ese hubiera es tambi\u00e9n ilusi\u00f3n de un pasado que pudo ser mejor. Es cierto que los hubiera no existen en general, pero tiene concreci\u00f3n en lo particular. Lo tomo como la posibilidad que no se dio. Hablo de la Xalapa en las cuatro o cinco primeras d\u00e9cadas del siglo pasado. Esa cuyo [&hellip;]","og_url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221","og_site_name":"Los pol\u00edticos Veracruz","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/people\/Notimemes-de-los-Polticos\/61565672886568\/","article_published_time":"2026-03-05T13:26:24+00:00","article_modified_time":"2026-03-05T13:26:26+00:00","og_image":[{"width":1250,"height":667,"url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Lo viste en Los Pol\u00edticos","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@LosPoliticosVer","twitter_site":"@LosPoliticosVer","twitter_misc":{"Escrito por":"Lo viste en Los Pol\u00edticos","Tiempo de lectura":"2 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221"},"author":{"name":"Lo viste en Los Pol\u00edticos","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/person\/b8702bb0e538456e6efd07080bf2a4a2"},"headline":"XALAPA DE LOS HUBIERA","datePublished":"2026-03-05T13:26:24+00:00","dateModified":"2026-03-05T13:26:26+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221"},"wordCount":403,"publisher":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg","keywords":["Uriel Flores Aguayo","Xalapa"],"articleSection":["De Opini\u00f3n"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221","url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221","name":"XALAPA DE LOS HUBIERA - Los pol\u00edticos Veracruz","isPartOf":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg","datePublished":"2026-03-05T13:26:24+00:00","dateModified":"2026-03-05T13:26:26+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#primaryimage","url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg","contentUrl":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/Uriel-Flores-e1774119472185.jpg","width":600,"height":320},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?p=165221#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"XALAPA DE LOS HUBIERA"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#website","url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/","name":"Los pol\u00edticos Veracruz","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#organization","name":"Los pol\u00edticos Veracruz","url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/Logo-Nuevo-LOS-POLITICOS-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/Logo-Nuevo-LOS-POLITICOS-1.jpg","width":260,"height":70,"caption":"Los pol\u00edticos Veracruz"},"image":{"@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/people\/Notimemes-de-los-Polticos\/61565672886568\/","https:\/\/x.com\/LosPoliticosVer"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/person\/b8702bb0e538456e6efd07080bf2a4a2","name":"Lo viste en Los Pol\u00edticos","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3a8de04a2656d44082be478bd6c086daa447c4651605818287b9532d3d0bd435?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3a8de04a2656d44082be478bd6c086daa447c4651605818287b9532d3d0bd435?s=96&d=mm&r=g","caption":"Lo viste en Los Pol\u00edticos"},"url":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/?author=2"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/165221","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=165221"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/165221\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":165222,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/165221\/revisions\/165222"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/156332"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=165221"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=165221"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lospoliticosveracruz.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=165221"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}